ทำไมโรงงานอุตสาหกรรมต้องมี Next-Generation Firewall ป้องกัน Ransomware

โรงงานแปรรูปอาหารแห่งหนึ่งในจังหวัดสมุทรสาคร สายโทรศัพท์ของผมดังขึ้นตอนเที่ยงคืนกว่าๆ ปลายสายเป็นผู้จัดการฝ่ายไอทีที่น้ำเสียงตื่นตระหนกอย่างเห็นได้ชัด เขาแจ้งว่าไลน์การผลิตเครื่องจักรบรรจุภัณฑ์หยุดทำงานกระทันหัน หน้าจอควบคุมแสดงข้อความเรียกค่าไถ่เป็นภาษาอังกฤษ เหตุการณ์นี้ทำให้สายการผลิตทั้งหมดต้องหยุดชะงัก ชิ้นส่วนสินค้าเสียหาย และสร้างความเสียหายมูลค่าหลายแสนบาทต่อชั่วโมง

หลังจากผมและทีมงาน SIAM-LOGIN เข้าไปตรวจสอบหน้างานอย่างละเอียด จึงพบว่าต้นเหตุเกิดจากพนักงานฝ่ายสำนักงานคนหนึ่งนำแฟลชไดรฟ์ที่ติด Ransomware มาเสียบเข้ากับคอมพิวเตอร์ในออฟฟิศ มัลแวร์ตัวนี้ได้แพร่กระจายผ่านระบบเครือข่ายภายใน ข้ามจากฝั่ง IT (Information Technology) เข้าสู่ฝั่ง OT (Operational Technology) ที่ใช้ควบคุมเครื่องจักร PLC และระบบ SCADA ได้อย่างง่ายดาย คำถามคือ ทำไม Firewall เดิมที่โรงงานมีอยู่ถึงไม่สามารถบล็อกภัยคุกคามนี้ได้?

บทเรียนราคาแพง ทำไม Firewall แบบเดิมถึงเอาภัยคุกคามยุคนี้ไม่อยู่

หลายโรงงานที่ผมเคยเข้าไปดูแล มักเข้าใจผิดว่าการมี Router หรือ Firewall รุ่นเก่า (Traditional Firewall) แบบ Stateful Inspection ที่ทำหน้าที่กรอง IP Address และ Port Number ก็เพียงพอแล้วสำหรับการทำ Cyber Security โรงงาน แต่ความจริงในปัจจุบัน ภัยคุกคามทางไซเบอร์ซับซ้อนกว่านั้นมาก มัลแวร์และ Ransomware ยุคใหม่แฝงตัวมากับทราฟฟิกเว็บปกติอย่าง HTTP หรือ HTTPS (Port 80 และ 443) ซึ่ง Firewall รุ่นเดิมจะมองว่าทราฟฟิกเหล่านี้เป็นทราฟฟิกปกติและปล่อยให้ผ่านเข้าสู่เครือข่ายชั้นในได้โดยไม่มีการตรวจสอบเนื้อหาภายในแพ็กเก็ตเลย

3 ฟีเจอร์เด็ดของ Next-Generation Firewall ที่โรงงานอุตสาหกรรมขาดไม่ได้

จากประสบการณ์ตรงที่ผมวางระบบเครือข่ายและระบบรักษาความปลอดภัยให้โรงงานหลายแห่ง อุปกรณ์ Next-Generation Firewall (NGFW) คือหัวใจสำคัญที่จะช่วยป้องกันไม่ให้เกิดเหตุการณ์ระบบล่มจนสายการผลิตหยุดชะงัก โดยมีฟังก์ชั่นหลักที่จำเป็นดังนี้

1. Deep Packet Inspection (DPI) และ Application Control

ต่างจาก Firewall รุ่นเก่าที่ดูแค่ IP และ Port เท่านั้น เทคโนโลยี Deep Packet Inspection หรือ DPI ใน Next-Generation Firewall จะทำการเปิดแกะดูเนื้อหาแพ็กเก็ตใน Layer 7 (Application Layer) อย่างละเอียด ทำให้ระบบแยกแยะได้ว่าทราฟฟิกที่วิ่งผ่านไม่ใช่แค่การเข้าเว็บทั่วไป แต่มันคือแอปพลิเคชันชนิดไหน หรือมีไฟล์มัลแวร์แอบซ่อนอยู่หรือไม่ เราสามารถกำหนดนโยบายห้ามใช้งานโปรแกรมรีโมทที่ไม่ได้รับอนุญาต หรือสแกนไวรัสในไฟล์ที่ดาวน์โหลดลงมาได้ทันที

2. Intrusion Prevention System (IPS) ป้องกันช่องโหว่ระบบ OT

ระบบควบคุมเครื่องจักรในโรงงานอุตสาหกรรมอย่าง Industrial Control System (ICS) หรือ SCADA มักเป็นระบบเก่าที่ไม่ค่อยได้รับการอัปเดตแพตช์ความปลอดภัย ทำให้มีช่องโหว่ (Vulnerabilities) สูงมาก ระบบ IPS ที่มาพร้อมกับ NGFW จะทำหน้าที่ตรวจจับและสกัดกั้นพฤติกรรมความพยายามเจาะช่องโหว่เหล่านี้โดยเฉพาะ แม้ว่าเครื่องจักรหรือคอมพิวเตอร์ฝั่ง OT จะไม่ได้ลงซอฟต์แวร์ป้องกันไวรัสไว้ก็ตาม

3. การกั้นโซน IT และ OT ด้วย Network Segmentation

การแบ่งแยกเครือข่ายระหว่างออฟฟิศกับฝ่ายผลิตเป็นเรื่องที่สำคัญมาก การทำ Network Segmentation ร่วมกับการกำหนดนโยบายความปลอดภัยบน Next-Generation Firewall จะช่วยสร้างกำแพงกั้นกลางระหว่าง IT และ OT หากคอมพิวเตอร์ในออฟฟิศติด Ransomware ตัว NGFW จะทำการบล็อกไม่ให้ภัยคุกคามแพร่กระจายข้ามไปวิกฤตกับระบบเครื่องจักรในโรงงานได้อย่างเด็ดขาด

ประสบการณ์ตรงจากการวางระบบ NGFW ให้โรงงาน

หลังจากที่ผมนำ Next-Generation Firewall เข้าไปติดตั้งให้โรงงานแปรรูปอาหารที่สมุทรสาครแห่งนั้น พร้อมทั้งออกแบบโครงสร้างเครือข่ายใหม่ โดยแยก VLAN สำหรับฝั่ง IT และฝั่ง OT ออกจากกันอย่างเด็ดขาด และเปิดใช้งานฟีเจอร์ IPS และ Antivirus แบบ Real-time Inspection ผลลัพธ์ที่ได้คือ โรงงานสามารถกลับมาเดินสายการผลิตได้อย่างปลอดภัย และหลังจากนั้นไม่เคยมีเหตุการณ์ Ransomware ระบาดข้ามฝั่งอีกเลย

สิ่งที่ผมมักจะเน้นย้ำกับเจ้าของโรงงานเสมอคือ ระบบ Cyber Security ไม่ใช่เรื่องของการซื้ออุปกรณ์แพงๆ มาเสียบปลั๊กแล้วจบ แต่เป็นเรื่องของการออกแบบ Architecture ของระบบเครือข่ายให้เหมาะสมกับการทำงานจริงของโรงงาน การเลือก Next-Generation Firewall ที่รองรับปริมาณทราฟฟิกของเครื่องจักรและพนักงานได้อย่างเพียงพอ รวมถึงการตั้งค่านโยบายความปลอดภัยให้รัดกุม

สรุป: การลงทุนด้าน Cyber Security คือการปกป้องกำไรของโรงงาน

การที่สายการผลิตในโรงงานอุตสาหกรรมต้องหยุดทำงานแม้เพียงไม่กี่ชั่วโมง สามารถสร้างความเสียหายทางมูลค่ามากกว่าค่าอุปกรณ์ความปลอดภัยทางไซเบอร์หลายเท่าตัว การเลือกใช้งาน Next-Generation Firewall ไม่ใช่การจ่ายเงินเพื่อป้องกันภัยคุกคามทางทฤษฎี แต่เป็นการซื้อความอุ่นใจและปกป้องความต่อเนื่องของธุรกิจ (Business Continuity) หากโรงงานของคุณยังใช้ Firewall รุ่นเก่า หรือยังไม่มีการกั้นโซน IT และ OT ชัดเจน ถึงเวลาแล้วครับที่ต้องเริ่มทบทวนและยกระดับระบบความปลอดภัยเครือข่ายก่อนที่จะสายเกินไป